Stok Yönetimi
Özet
Stok yönetimi en genel anlamıyla bir işletmedeki stokların planlanması ve kontrol edilmesi sürecidir. Her alanda olduğu gibi sağlık sektöründe de stok yönetimi sağlık kurumlarının verimli ve etkin yönetimi için büyük önem arz etmektedir. Sağlık hizmetlerinin sürdürülebilir ve kaliteli bir şekilde sunulması tıbbi ürünler, medikal cihazlar, gıda takviyeleri gibi pek çok sağlık ürününün gerektiği zamanda, gerekli miktarda ve koşullarda, ihtiyacı olan bireylere ulaştırılmasına bağlıdır. Bu bağlamda, sağlık bakım ürünlerine ilişkin stokların etkili bir şekilde yönetimi sağlık bakımı hizmetlerinin sunumunda hayati önem taşımaktadır. Sağlık hizmetleri tedarik zincirinde ilaç üreticileri ile son kullanıcı olan hastalar arasındaki bağlantının kurulması noktasında toplum eczaneleri kilit rol oynamaktadır. Ülkemizde birinci basamak sağlık kuruluşlarından biri olan toplum eczanelerinde hizmet sunmakta olan toplum eczacıları ve eczane destek personelleri mesleki becerileri ile işletme becerilerini bir arada kullanarak sağlık hizmetlerinin kesintisiz sunumunu sağlamaktadır. Bu bölüm kapsamında öncelikle stok kavramı, stok yönetimi ve temel stok modelleri genel hatlarıyla ele alınmış, ardından eczane teknikerlerinin stok yönetiminde görev ve sorumlulukları değerlendirilmiştir.
Referanslar
Ayer T, Chelsea C, White III, Zahang C. Healthcare inventory management In: Song JSJ (ed) Research Handbook on Inventory Management. USA: Edward Elgar Publishing; 2023. p. 431-454.
Karagöz F, Yıldız MS. Hastane işletmelerinde stok yönetimi için ABC ve VED analizlerinin uygulanması. Journal of Management and Economics Research. 2015;13(2): 375-396.
George S, Elrashid S. Inventory Management and Pharmaceutical Supply Chain Performance of Hospital Pharmacies in Bahrain: A Structural Equation Modeling Approach. SAGE Open. 2023;13(1): 2158244022114971. https://doi.org/10.1177/215824402211497
Saha E, Ray PK. Modelling and analysis of inventory management systems in healthcare: A review and reflections. Computers & Industrial Engineering. 2019;137: 106051. https://doi.org/10.1016/j.cie.2019.106051
Tengilimoğlu D, Yiğit V. Sağlık İşletmelerinde Tedarik Zinciri ve Maliyet Yönetimi. (3. Baskı). İstanbul: Nobel Akademik Yayıncılık Eğitim Danışmanlık Tic. Ltd. Şti.; 2013.
Arslan M, Şar S. Stok Yönetimi. Özçelikay G, Uzun MB, Çalıkuşu M. (ed.) Eczacılıkta İşletme ve Yönetim içinde. Ankara: Akademisyen Kitabevi; 2023. p. 205-214.
West D. Purchasing and Inventory Management. In; Deselle SP, Zagarrick DP (eds.), Pharmacy Management: Essentials for All Practice Setting. 2nd ed. New York: McGraw Hill Co Inc.
Ali AK. Inventory Management in Pharmacy Practice: A Review of Literature. Archives of Pharmacy Practice. 2011;2(4), 151-156.
Küçük, O. Stok Yönetimi Ampirik Bir Yaklaşım. Yönetim ve Organizasyon Dizisi: 28, Seçkin Yayıncılık San. ve Tic. A.Ş., Ankara.
Tersine RJ (1993). Principle of Inventory and Materials Management. 4th ed. England; PTR Prentice Hall.
Jurado I, Maestre JM, Velarde P, et al. Stock management in hospital pharmacy using chance-constrained model predictive control. Computers in Biology and Medicine. 2016;72: 248-255. Doi: 10.1016/j.compbiomed.2015.11.011
Kobu B. Üretim Yönetimi. İstanbul: Beta Basım Yayım Dağıtım A.S.; 2006.
Dursa E, Arslan M. ABC, VED, and ABC-VED Matrix Analyses for Inventory Management in Community Pharmacies: A Case Study. FABAD Journal of Pharmaceutical Sciences. 2022;47(3): 293-300. Doi: 10.55262/fabadeczacilik.1134573
Gizaw T, Jemal A. How is Information from ABC-VED-FNS Matrix Analysis Used to Improve Operational Efficiency of Pharmaceuticals Inventory Management? A Cross-Sectional Case Analysis. Integrated Pharmacy Research and Practice. 2021;24(10): 65-73. Doi: 10.2147/IPRP.S310716
Resmî Gazete. Sağlık Meslek Mensupları ile Sağlık Hizmetlerinde Çalışan Diğer Meslek Mensuplarının İş ve Görev Tanımlarına Dair Yönetmelik. (29/12/2023 tarihinde https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=19696&MevzuatTur=7&MevzuatTertip=5 adresinden ulaşılmıştır).
NHS Institute for Innovation and Improvement. NHS Institute for Innovation and Improvement 2008 Releasing Time to Care: The Productive Community Hospital TM–Good Stock Management. Available from: https://www.england.nhs.uk/improvement-hub/wp-content/uploads/sites/44/2020/06/Productive-community-hospital-Good-Stock-Management.pdf (Accessed 20th December 2023).
