Kadın Sağlığında Geleneksel ve Tamamlayıcı Tıp - Gerçek Öter, Emine; Toptaş Acar, Belma (Doğum, Kadın Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Temelleri, 2024)
Kadınlar yaşam süresi boyunca erkeklerden farklı bir yaşam döngüsünden geçmektedir. Bu yaşam döngüsü içinde kadınlar; cinsiyete özgü çok sayıda risk ve hastalığa maruz kalmaktadır. Kadın sağlığı sorunlarının halk sağlığı açısından önemi gittikçe artmaktadır. Kadın sağlığının korunması ve sürdürülmesinde önemli bir yeri olan geleneksel ve tamamlayıcı tıp (GETAT) kullanımı çok uzun yıllardır tercih edilmektedir. GETAT yöntemleri, kullanım kolaylığı, ulaşılabilirliği ve uygun maliyetli olmaları nedeni ile kadın sağlığının birçok alanında kullanılmaktadır. Özellikle son yıllarda kadın sağlığı alanında GETAT yöntemleri büyük ilgi görmektedir. GETAT yöntemlerinin birçok obstetrik (gebelik, doğum ve doğum sonu dönem problemleri) ve jinekolojik hastalıkların (menopozal semptomlar, infertilite, jinekolojik kanserler, meme kanseri, primer dismenore, premenstrual sendrom vb) tedavisinde kullanılmaları kadın sağlığı açısından önemini ortaya koymaktadır. İnsanları bu yöntemlerin zararlı etkilerinden korumak ve yetkisiz kullanımların önüne geçmek amacıyla Türkiye’de ve dünyada çeşitli düzenlemeler yapılmıştır. Türkiye’de en son 27 Ekim 2014 tarihli “Geleneksel ve Tamamlayıcı Tıp Uygulamaları Yönetmeliği” yayınlanmıştır. Bu yönetmelikte; akupunktur, apiterapi, fitoterapi, hipnoz, sülük uygulaması, homeopati, kayropraktik, kupa uygulaması (hacamat), larva uygulaması, mezoterapi, proloterapi, osteopati, ozon terapi, refleksoloji ve müzik terapi olmak üzere toplam 15 yöntem kabul görmüştür. Kadın sağlığı alanında tercih edilen GETAT kullanımı hakkında hemşireler bakım verdikleri kadınları düzenli olarak değerlendirmeli, kadınlara güvenli GETAT kullanımı hakkında eğitim ve danışmanlık vermelidir. GETAT’ın etkileri ve yan etkileri konusunda halka yönelik eğitimler verilmesi konusunda hemşireler kilit rol oynamaktadır.