Cinselliği İfade Etme Aktivitesi ile İlgili Hemşirelik Tanıları
Özet
Cinsel yaşam; duygusal değişimlerden, cinsellik konusundaki mitlerden, cinsel işlev bozukluklarından etkilenmektedir. Cinsel sağlık, cinsel sağlıkla ilgili önemli davranışların ve sonuçların altında yatan geniş bir cinsellik değerlendirmesi yapılmadan tanımlanamaz, anlaşılamaz veya işlevsel hale getirilemez. Sağlıklı/hasta bireye “holistik olarak” bakım vermek için durumunun değerlendirilmesi ve yaşam aktivitesinden biri olan cinselliğini ifade etme aktivitesinin hastalık durumunda diğer aktivitelerin etkilendiği gibi etkilenebileceğini hatırlamak büyük önem gerektirmektedir. Sağlıklı/hasta bireye yönelik olarak hemşire, verilerin analizi ve belirlenen hemşirelik tanılarına ilişkin uygun hemşirelik girişimlerini belirlemelidir. Hemşire belirlediği amaç ve hedeflere ulaşmak için planladığı hemşirelik girişimlerini uygulayarak bireyin yeniden değerlendirmesini de yapmalıdır.
Referanslar
Lu HJ. Sexual desire of women with fast and slow life history throughout the ovulatory cycle. Evolutionary Psychology. 2023:1–11. DOI: 10.1177/14747049221148695.
Gölbaşı Z, Duman FN. Cinsel Sağlık. Karagözoğlu Ş, Demiray A, Doğan P. (Eds.). Temel Hemşirelik Uygulama İçin Esaslar. İçinde. Ankara:Ankara Nobel Tıp Kitabevleri;2023. ss:1133-1148.
Esen C. Gebe Eğitimi. Pektekin Ç, Akın S. (Eds.). Sağlık Bilimlerinde Eğitim içinde. İstanbul: İstanbul Tıp Kitabevleri; 2020.ss:175-198.
Acaroğlu R, Turan N. Cinselliği ifade etme. Roper, Logan, Tierney Modelinin Uygulamada Kullanılması. Karen Holland. (Acaroğlu R, Şendir M, Kaya N. Çev. Eds.) İstanbul:Nobel Tıp Kitabevleri;2021. ss:385-435.
World Health Organisation. Sexual health. 2020. https://www.who.int/teams/sexual-and- reproductive-health- and- research/key- areas- of- work/sexual- health/defining- sexual- health. [Erişim tarihi:21/04/2023]
Volpe E, Wertheimer J. Exploring Sexuality Attitudes and Knowledge in Nursing: An Education Program. Doctor of Philosophy in Clinical Sexology, Florida;2004.
Karakoyunlu FB, Öncel S. Cinsel fonksiyon bozukluklarında kadına ait hemşirelik bakım süreci örneği. Atatürk Üniversitesi Hemşirelik Yüksekokulu Dergisi. 2009;12(3): 82-92.
Duman NB, Koçak DY, Yılmazel G. Kadınlarda cinsel işlev bozukları ve temel hemşirelik yaklaşımları. Türkiye Klinikleri J Obstet Womens Health Dis Nurs-Special Topics. 2015;1(2):35-41.
Fışkın G, Kızılkaya Beji N. Cinsel fonksiyonun değerlendirilmesi ve hemşirenin rolü. Androloji Bülteni. 2014; 16(56): 73-76.
Mick JM. Sexuality Assessment: 10 Strategies for Improvement. Clinical Journal of Oncology Nursing. 2007;11(5):671-675.
Ayaz S. Sexuality and nursing process: A literature review. Sex Disabil. 2013;31:3–12.
Ören EDT, Ertem G. Cinsellik ve Cinsel Sağlık Kara Kaşıkçı M, Akın E. (Eds.). Hemşirelik Esasları içinde. İstanbul: İstanbul Tıp Kitabevleri;2021.ss:432-448.
Magnan MA, Reynolds KE, Galvin EA. Barriers to Addressing Patient Sexuality in Nursing Practice. Dermatology Nursing. 2006;18(5):448-454.
Melo AS, Carvalho EC, Pelá NTR. Proposed revisions for the nursing diagnoses sexual dysfunction and ıneffective sexuality patterns. International Journal of Nursing Terminologies and Classifications. 2007;18(4):150-155.
Ozan YD, Duman M, Çiçek Ö. Nursing students’ experiences on assessing the sexuality of patients: mixed method study. Sexuality and Disability. 2019;37:613-623 https://doi.org/10.1007/s11195-019-09567-6.
Reis MJ, Baena de Moraes Lopes MH, Higa R. et al. (2010). Nursing care of women who suffered sexual violence. Rev. Latino-Am. Enfermagem. 2010;18(4):740-7. www.eerp.usp.br/rlae.
Kaşıkçı MK. Hemşirelik Süreci. Karagözoğlu Ş, Demiray A, Doğan P. (Eds.). Temel Hemşirelik Uygulama İçin Esaslar. İçinde. Ankara:Ankara Nobel Tıp Kitabevleri;2023. ss:174-193.
Yıldız FT, Yıldırım D. Hemşirelik Süreci. Kara Kaşıkçı M, Akın E. (Eds.). Hemşirelik Esasları içinde. İstanbul: İstanbul Tıp Kitabevleri;2021.ss:65-84.
Alkaya SA. Cinsellik. Aştı TA, Karadağ A. (Eds.) Hemşirelik Esasları içinde. İstanbul: Akademi Basın ve Yayıncılık;2019. ss:929-940.
Alcântara Cavalcante Y, de Oliveira Lopes MV, Martins da Silva, V. et al. Etiological factors related to the nursing diagnosis “post-trauma syndrome” in women victims of violence: A systematic review and meta-analysis. International Journal of Nursing Knowledge, 2022; 33, 280–289. https://doi.org/10.1111/2047-3095.12358.
Herdman TH, Kamitsuru S. NANDA International nursing diagnoses: Definitions & classification, 2021–2023. Herdman TH, Kamitsuru S. (Eds.). Wiley-Blackwell;2021. pp:24-41.
World Health Organization. 2003. “Skills for Health: Skills-Based Health Education Including Life Skills: An Important Component of a Child-Friendly/Health-Promoting School.” WHO. Accessed 6 May 2023. http://apps.who.int/iris/handle/10665/42818.
Lee GY, Lee DY. Effects of a life skills-based sexuality education programme on the life-skills, sexuality knowledge, self-management skills for sexual health, and programme satisfaction of adolescents. Sex Educatıon 2019;19(5):519-533. https://doi.org/10.1080/14681811.2018.1552584
Oskay Ü. Cinsellik ve Üreme Sağlığının Değerlendirilmesi. Aslan FE. (Ed.). Sağlığın Değerlendirilmesi. İstanbul: Akademisyen Yayınevi; 2014. ss:107-122.